Icu và Ics là gì? Cách đọc thông số dòng cắt MCCB

Icu và Ics là gì? Nói đơn giản, đây là hai thông số cho biết MCCB có khả năng cắt dòng điện lớn đến mức nào khi xảy ra ngắn mạch.

Khi mua MCCB, nhiều người chỉ nhìn dòng định mức như 50 A, 100 A hoặc 250 A. Cách chọn này chưa đủ. Hai MCCB cùng 100 A vẫn có thể khác nhau rất nhiều về khả năng xử lý sự cố. Vì vậy, cần xem thêm Icu và Ics.

Icu và Ics là gì? Hiểu nhanh trong 1 phút

• In: dòng điện MCCB mang được trong điều kiện làm việc bình thường, ví dụ 50 A.
• Icu: dòng ngắn mạch lớn nhất mà MCCB được công bố có thể cắt tại một điện áp xác định, ví dụ 30 kA tại 415 V.
• Ics: mức dòng ngắn mạch mà sau khi cắt theo thử nghiệm tiêu chuẩn, MCCB vẫn phải đáp ứng yêu cầu tiếp tục làm việc.

Có thể nhớ ngắn gọn: In dùng cho lúc hệ thống làm việc bình thường; Icu và Ics dùng cho lúc xảy ra ngắn mạch.

Không nên hiểu Icu là “cắt được một lần” và Ics là “cắt được nhiều lần”. Đây chỉ là cách nói để dễ nhớ nhưng không đúng hoàn toàn với phép thử trong tiêu chuẩn IEC 60947-2.

Icu và Ics là gì: hiểu thông số Icu

Icu là khả năng cắt ngắn mạch tới hạn của MCCB. Đơn vị thường dùng là kA.

Ví dụ, MCCB ghi Icu = 30 kA tại 380/415 V có nghĩa: ở hệ thống điện 380–415 V, MCCB này được công bố có thể cắt dòng ngắn mạch tới hạn 30 kA trong điều kiện thử nghiệm của tiêu chuẩn.

Icu không phải dòng tải. Một MCCB có In = 50 A vẫn có thể có Icu = 30.000 A, vì 50 A là dòng làm việc bình thường, còn 30 kA là dòng sự cố chỉ tồn tại trong thời gian rất ngắn.

Sau một sự cố ngắn mạch lớn, không nên đóng điện lại ngay. Cần kiểm tra MCCB, đầu cáp, thanh cái, tiếp điểm và tìm đúng nguyên nhân gây sự cố.

Icu và Ics là gì: hiểu thông số Ics

Ics là khả năng cắt ngắn mạch làm việc của MCCB. Ics cũng được tính bằng kA và luôn được đọc tại đúng điện áp làm việc.

Ví dụ, một MCCB có:

• Icu = 30 kA tại 415 V;
• Ics = 15 kA tại 415 V.

Khi đó, Ics bằng 50% Icu. Nếu tài liệu kỹ thuật ghi Ics = 100% Icu, hai giá trị này bằng nhau tại điều kiện được hãng công bố.

Ics đáng quan tâm khi thiết bị được lắp cho nhà máy, bệnh viện, trung tâm dữ liệu hoặc dây chuyền sản xuất, nơi việc mất điện và dừng máy gây thiệt hại lớn.

Icu và Ics khác nhau như thế nào?

Icu và Ics là gì qua ví dụ MCCB Schneider

GoPact G12F4A50

Theo trang sản phẩm Schneider, mã G12F4A50 có các thông số tại 380/415 V:

• In = 50 A;
• Icu = 30 kA;
• Ics = 15 kA;
• Ics bằng 50% Icu.

Như vậy, số 50 A cho biết dòng định mức; 30 kA cho biết khả năng cắt ngắn mạch tới hạn. Khi tìm mã thay thế, không thể chỉ chọn một MCCB khác cùng 50 A.

ComPacT NSX

Schneider công bố dòng ComPacT NSX có Ics bằng 100% Icu. Đây là một ưu điểm khi hệ thống cần độ tin cậy và khả năng duy trì vận hành cao. Tuy nhiên, vẫn phải kiểm tra đúng mã, điện áp, cấp dòng cắt và loại bộ bảo vệ; không lấy thông số của một mã áp dụng cho toàn bộ MCCB Schneider.

Icu và Ics là gì khi điện áp thay đổi?

Cùng một MCCB nhưng khả năng cắt có thể thay đổi theo điện áp. Thông thường, điện áp càng cao thì Icu công bố có thể càng thấp.

Ví dụ, một MCCB có thể đạt Icu 70 kA tại 240 V nhưng chỉ đạt 36 kA tại 415 V. Nếu lắp trong mạng 3 pha 400/415 V, phải dùng giá trị 36 kA, không được lấy 70 kA.

Khi đọc tài liệu kỹ thuật, làm theo thứ tự:

1. Xác định điện áp hệ thống.
2. Tìm Icu tại đúng điện áp đó.
3. Đọc Ics tại cùng điện áp.
4. So sánh với dòng ngắn mạch dự kiến tại vị trí lắp MCCB.

Hiểu Icu và Ics là gì để chọn MCCB

1. Biết dòng ngắn mạch tại điểm lắp

Dòng ngắn mạch phụ thuộc vào máy biến áp, tổng trở nguồn, chiều dài và tiết diện cáp, thanh cái và vị trí lắp thiết bị. Không thể xác định dòng ngắn mạch chỉ từ công suất tải hoặc dòng định mức của MCCB.

2. Chọn Icu đủ lớn

Nguyên tắc cơ bản là: Icu của MCCB không nhỏ hơn dòng ngắn mạch dự kiến tại điểm lắp, khi so sánh tại đúng điện áp.

Ví dụ, nếu dòng ngắn mạch dự kiến là 22 kA tại 415 V thì MCCB có Icu 15 kA không đạt. MCCB 25 kA hoặc cao hơn có thể được xem xét, nhưng còn phải kiểm tra thiết kế và phối hợp bảo vệ.

3. Chọn Ics theo mức độ quan trọng của tải

Với tải thông thường, thiết bị có Ics thấp hơn Icu có thể giúp tối ưu chi phí nếu vẫn đáp ứng thiết kế. Với tải quan trọng hoặc chi phí dừng máy cao, nên ưu tiên Ics bằng hoặc gần Icu.

4. Kiểm tra các điều kiện còn lại

Icu và Ics đạt yêu cầu chưa có nghĩa MCCB đã phù hợp hoàn toàn. Cần kiểm tra thêm dòng định mức, số cực, loại trip unit, dải chỉnh định, đường cong tác động, tính chọn lọc, phối hợp với CB phía trên và khả năng bảo vệ cáp.

Icu và Ics là gì, khác Icw và Icm ra sao?

• In: dòng định mức của MCCB.
• Icu: khả năng cắt ngắn mạch tới hạn.
• Ics: khả năng cắt ngắn mạch làm việc.
• Icw: dòng ngắn mạch MCCB có thể chịu trong một khoảng thời gian ngắn được công bố.
• Icm: khả năng đóng MCCB vào mạch đang có ngắn mạch.

Hiểu đúng Icu và Ics là gì sẽ tránh nhầm với thông số chịu dòng trong thời gian ngắn. Vì vậy, nói “Icu là dòng MCCB chịu được trong 1 giây” là sai. Thông số liên quan đến khả năng chịu dòng trong thời gian ngắn là Icw.

Lỗi thường gặp khi chưa hiểu Icu và Ics là gì

• Chỉ nhìn In mà bỏ qua Icu và Ics.
• Lấy Icu tại 230 V để dùng cho hệ thống 400/415 V.
• Nhầm Icu với dòng chịu đựng trong 1 giây.
• Cho rằng cùng In và Icu là hai MCCB tương đương.
• Dùng thông số chung của một dòng sản phẩm cho mọi mã hàng.
• Chọn dòng cắt theo kinh nghiệm mà không có số liệu ngắn mạch tại điểm lắp.

Cần gửi thông tin gì để chọn đúng MCCB?

Sau khi xác định Icu và Ics là gì, để kiểm tra mã và báo giá, anh/chị nên gửi: điện áp hệ thống, dòng tải hoặc công suất, số cực, Icu yêu cầu hoặc dòng ngắn mạch dự kiến, Ics nếu hồ sơ có quy định, loại trip unit, phụ kiện, số lượng và địa điểm giao hàng.

Xem bảng giá Schneider 2026 hoặc gửi BOQ vật tư điện để An Sơn kiểm tra đúng mã, nguồn hàng, VAT và thời gian giao.

Nguồn tham khảo

• Schneider Electric: IEC 60947-2 và IEC 60898-1.
• Schneider Electric: giải thích Ics và Icu.
• Schneider Electric: GoPact G12F4A50.
• Schneider Electric: ComPacT NSX.